Limanowa – w sercu Beskidu Wyspowego

Rynek miasta ze strzelistą kamienną wieżą kościoła w tle
Limanowa, kulturalne centrum regionu, miejscowość położona w kotlinie Beskidu Wyspowego pomiędzy dwoma wzniesieniami: Miejską Górą i Łysą Górą. Mało kto wie, że patronem miasta jest św. Walenty, a we dworze, który aktualnie jest siedzibą muzeum, swego czasu nocował sam prezydent Ignacy Mościcki. Miejsce słynie też z Bitwy Limanowskiej stoczonej podczas I wojny światowej, a zabytki są świadectwem burzliwych dziejów i źródłem wiedzy historycznej, nie tylko o regionie.

Limanowa otoczona malowniczymi wzniesieniami Beskidu Wyspowego jest idealnym punktem startowym wielu wycieczek, a w zimie zamienia się w centrum narciarskie. Każdy więc znajdzie tutaj coś dla siebie!

Limanowski rynek

Rynek w Limanowej jest miejscem szczególnym, to centrum spotkań i życia towarzyskiego miasta, które ożywa zwłaszcza od wiosny do jesieni. Oko przechodniów cieszy przede wszystkim fontanna tworząca finezyjne kształt wody, niezwykle urokliwa przy wieczornej iluminacji. Na rynku udekorowanym klombami i ozdobnymi świerkami w lecie znajdują się także kawiarnie. W pobliskich kamienicach działają restauracje całoroczne, w których można odpocząć i spędzić czas przy kawie z widokiem na serce miasta i dominującą w nim bryłę bazyliki. Miejscem centralnym rynku jest nowoczesny Punkt Informacji Turystycznej. To tutaj organizowane są także koncerty i festyny.

Zabytki sakralne

Jednym z najbardziej rozpoznawalnych zabytków Limanowej jest Sanktuarium Matki Boskiej Bolesnej, które jest jednocześnie pomnikiem upamiętniającym 100-lecie Konstytucji 3 Maja. Dominującym elementem kamiennej świątyni jest 60-metrowa wieża, a we wnętrzu Bazyliki znajduje się gotycka figura z XIV wieku przedstawiająca Pietę, zwaną Matką Boską Limanowską.

Niewątpliwie perełką architektury sakralnej Limanowej jest pochodząca z XIX wieku Kaplica Łask z cudownym źródełkiem. Otynkowana na biało, pokryta drewnianym dachem kapliczka prezentuje się pięknie w cieniu pomnika przyrody – ogromnej, przeszło 300 letniej lipy. Według wierzeń, woda ze źródełka ma uzdrawiającą moc, zwłaszcza dla chorób wzroku.

Wzgórze Jabłoniec, świadek wydarzeń historycznych

Niektórzy twierdzą, że historię miejsca najlepiej poznaje się od wizyty na cmentarzu. Zwłaszcza będąc w Limanowej z pewnością warto zajrzeć na cmentarz wojenny numer 368, który znajduje się na wzgórzu Jabłoniec (624 m nad poziomem morza). To ważne miejsce upamiętniające prowadzone przez Rosjan działania wojenne na obszarze Galicji w 1914 roku, a cmentarz usytuowany jest w miejscu wyparcia Rosjan z terenu Limanowej przez atak Węgrów – huzarów pod dowództwem płka Othmara Muhra. Na wzgórze prowadzi droga asfaltowa, a na cmentarzu wojennym spoczywa 161 żołnierzy austro-węgierskich, jeden niemiecki i 247 rosyjskich. W miejscu centralnym znajduje się kaplica w kształcie pocisku artyleryjskiego – mauzoleum płka Muhra. Wizyta na cmentarzu jest niewątpliwie lekcją historii dostarczającą wiedzy na temat lokalnych wydarzeń. Na limanowskim cmentarzu znajdują się kolejne wojskowe mogiły. To cmentarz wojenny numer 366, na którym obok żołnierzy z I wojny światowej pochowano również żołnierzy AK i ofiary niemieckiego terroru w czasie II wojny światowej. Po Ziemi Limanowskiej prowadzi niezwykle interesujący Szlak Armii Krajowej łączący miejsca działania żołnierzy wojennej konspiracji, alianckich zrzutów lotniczych, niemieckich pacyfikacji i komunistycznych represji wobec niepodległościowego podziemia po wojnie.

Limanowa z różnych perspektyw – sześć wystaw w jednym muzeum

Bardzo dużym zainteresowaniem turystów cieszy się Muzeum Regionalne Ziemi Limanowskiej, którego najbardziej rozpoznawalnym obiektem jest Dwór Marsów. Co ciekawe, w pochodzącym z przełomu XVIII/XIX w. dworze w czasie wizyty w Limanowej nocował prezydent Ignacy Mościcki. Muzeum prezentuje aż sześć wystaw stałych. Historię miejsca i Ziemi Limanowskiej najbardziej przybliża wystawa „Limanowa i Kieżmark – magdeburskie miasta na polsko-słowackim szlaku handlowym”. Pasjonatów historii wojskowej z pewnością bardzo zainteresuje nowoczesna interaktywna wystawa stała o tematyce poświęconej I wojnie światowej „Polsko-słowackie braterstwo broni – Bitwa Limanowska 1914”.Wystawa jest rekonstrukcją kwatery sztabu polowego z okresu I wojny światowej. Wiedzy na temat historii Polski dostarcza też wystawa poświęcona postaci Józefa Becka, ostatniego ministra II RP, którego dom rodzinny w latach 1899-1918 znajdował się właśnie w Limanowej. Niezwykle ciekawą wystawą stałą, która z pewnością spotka się z zainteresowaniem kobiet jest ekspozycja poświęcona modzie. Muzeum może pochwalić się największą w Polsce i prawdopodobnie w całej Europie kolekcją dewizek (srebrnych lub złotych łańcuszków do zegarka), a tytuł wystaw to „Historia w dewizce zapisana”. Wyjątkową część ekspozycji stanowi również wystawa poświęcona historii pięciopokoleniowej rodziny farmaceutów limanowskich, "Świat dawnej apteki na polsko-słowackim pograniczu". Ekspozycja prezentuje wnętrze dawnej apteki oraz wykorzystywane w niej sprzęty. Do świata sztuki z kolei zaprasza wystawa poświęcona twórczości Maksymiliana Brożka, malarza i grafika.

Pomiędzy dwoma wzgórzami

Miejska Góra oraz Łysa Góra to niewątpliwie najbardziej popularne miejsca wycieczkowe w okolicy Limanowej, odwiedzane chętnie nie tylko przez turystów, ale i przez mieszkańców Limanowej i okolic. Spacer na łonie przyrody dostarcza wielu pozytywnych przeżyć, a dzięki pięknej panoramie można spojrzeć na Limanową z innej perspektywy.

Szlak niebieski na Miejską Górę startuje z Limanowa Ski i prowadzi tajemniczą ścieżką leśną, gdzie po drodze mija się stacje Drogi Krzyżowej oraz wiatę, pod którą można odpocząć. Ścieżka miejscami jest wąska i sprawie wrażenie rzadko uczęszczanej, co wprowadza atmosferę tajemniczości. Spacer jest dość krótki, a na szczycie Miejskiej Góry znajduje się słynny Krzyż Milenijny. Ma on wysokość 37 metrów i został zbudowany w latach 1997-1999 z inicjatywy komitetu społecznego dla upamiętnienia 2000 lat chrześcijaństwa. Co ciekawe, Krzyż Milenijny jest dwukrotnie wyższy od krzyża na Giewoncie, a w momencie wybudowania uznawany był za najwyższy krzyż w Polsce. Ze szczytu roztacza się przepiękny widok na Limanową oraz zachwycająca panorama na pasma górskie: Beskidu Wyspowego, Beskidu Sądeckiego, Gorców a przy dobrej widoczności nawet na Tatry.

Z Miejskiej Góry z kolei prowadzi szlak żółty na Łysą Górę. Szeroka, bardzo malownicza droga przecinająca łąki i tereny zalesione wiedzie ostro pod górę. Wysiłek rekompensują zachwycające widoki, a ze szczytem związanych jest wiele legend. Jedna z nich podaje, że w Niedzielę Palmową diabeł suszy tutaj pieniądze, które są ukryte w jaskini. Inna z kolei przypomina historię stojącego niegdyś na szczycie Łysej Góry kościoła, który zapadł się pod ziemię za sprawą pijanych biesiadników, którzy to niego zajrzeli. Obie legendy nawiązują do tajemniczego pęknięcia tektonicznego, które przebiega przez masyw góry. Ponoć do dziś, w każde Boże Ciało, rozchodzą się spod ziemi dźwięki dzwonów…

Utratę sił podczas podejścia na Łysą Górę wynagrodzić może pyszny pstrąg serwowany w restauracji Stacja Pstrąga na szczycie, warto rzucić okiem też na mały park rozrywki przy restauracji.

Oczywiście najsłynniejszą atrakcją w zimie są trasy narciarskie poprowadzone z Łysej Góry, miłośników szaleństwa na śniegu zaprasza Limanowa Ski. Do dyspozycji narciarzy są trzy trasy zjazdowe o różnym stopniu trudności, kolej krzesełkowa oraz dwa wyciągi. Na miejscu jest dostępna wypożyczalnia sprzętu, działa szkoła narciarska oraz miejsca gastronomiczne.

Atrakcyjne przyrodniczo okolice

Mało znanym, ale równie pięknym wzniesieniem, na które można dotrzeć m.in. z Limanowej, jest Góra Paproć (645 m nad poziomem morza). Miejsce jest bardzo łatwo dostępne, ponieważ można na nie dotrzeć samochodem, a roztaczające się po drodze widoki na wzniesienia Beskidu Wyspowego, Gorce i okoliczne miejscowości w kotlinach oraz piękne łąki zachęcają do zatrzymania i spaceru. Na szczycie znajduje się kaplica Matki Boskiej Królowej Beskidów. Drugim punktem z zachwycającym widokiem jest wzgórze Jaworz wraz z wieżą widokową, to najwyższy szczyt Pasma Łososińskiego w Beskidzie Wyspowym, którego wysokość sięga 921 m nad poziomem morza. Powiat limanowski oferuje też sieć szlaków wielofunkcyjnych w ramach projektu Velo Limanowski (na przykład 25-kilometrowa trasa wokół Limanowej). Do dyspozycji turystów jest pięć tras rowerowych o różnej długości, trzy trasy narciarstwa biegowego oraz sześć szlaków pieszych po okolicznych gminach i miejscowościach. To gotowe propozycje dla osób lubiących aktywnie spędzać czas, niezależnie od pory roku. Wszelkie informacje o atrakcjach oraz szczegółowy przebieg szlaków odnaleźć można na stronie www.velolimanowski.pl.  Przed zwiedzaniem warto zaopatrzyć się także w wydane w ramach projektu przewodniki i mapy turystyczne, które z pewnością pomogą w eksploracji okolicy Limanowej oraz ułatwią korzystanie z przygotowanych atrakcji.

Zabytkowe okolice

Okolice Limanowej oprócz walorów przyrodniczych przyciągają także miejsca kultu religijnego, wśród których warto wyróżnić Zespół Sanktuarium Matki Bożej Pocieszenia w Pasierbcu, obok którego znajduje się rzeźbiona z brązu Droga Krzyżowa. Urokliwym obiektem jest barokowy kościół drewniany w Łososinie Górnej. Obiekt zbudowany jest według konstrukcji zrębowej z dachem krytym blachą z dominującą, kwadratową wieżą. W okolicy warto odwiedzić także drewniany kościół pod wezwaniem Jana Ewangelisty w Pisarzowej i kościół Marii Magdaleny w Kasinie Wielkiej, oraz klasztor cysterski w Szczyrzycu z Sanktuarium Matki Bożej Szczyrzyckiej

Limanowa i okolice zimą

Okolice Limanowej to także świetne miejsce na zimowy wypoczynek. W samym mieście i w jego pobliżu znajduje się kilka ośrodków narciarskich:

 

 

 

Multimedia